ജനകീയ ഗായകൻ എച്ച് മെഹബൂബ് ഓർമ്മയായിട്ട് 45 വർഷം

മട്ടാഞ്ചേരി: മലയാള ചലച്ചിത്ര സംഗീത ലോകത്തെയും കൊച്ചിയുടെ തെരുവുകളെയും ഒരുപോലെ പ്രചോദിപ്പിച്ച ജനകീയ ഗായകൻ എച്ച്. മെഹബൂബ് ഓർമ്മയായിട്ട് ഇന്ന് 45 വർഷം തികയുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ നൂറാം ജന്മവാർഷികം കൂടിയാണ് ഈ വർഷം.

1926-ൽ ഫോർട്ട് കൊച്ചിയിലെ ഒരു ദഖ്നി മുസ്ലിം കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ച മെഹബൂബ് ഖാൻ പട്ടിണിയോടും ദാരിദ്ര്യത്തോടും മല്ലടിച്ചാണ് വളർന്നത്. കുട്ടിക്കാലത്തുതന്നെ പിതാവ് മരിച്ചതോടെ കുടുംബം പുലർത്താൻ ഉമ്മ ഖാല ജാൻ കല്യാണ വീടുകളിൽ പാടാൻ പോയിത്തുടങ്ങി. ഉമ്മയോടൊപ്പം പോയിരുന്ന ബാല്യകാലമാണ് മെഹബൂബിലെ ഗായകനെ രൂപപ്പെടുത്തിയത്. പിന്നീട് ബ്രിട്ടീഷ് പട്ടാള ക്യാമ്പിൽ ഷൂ പോളിഷ് ചെയ്യുന്ന ജോലിയിൽ ഏർപ്പെട്ട കാലത്താണ് പട്ടാള ബാരക്കുകളിൽ അദ്ദേഹം പാടിത്തുടങ്ങിയത്.

പ്രതിഭയെ തിരിച്ചറിഞ്ഞത് പങ്കജ് മല്ലിക്

പ്രശസ്ത ഗസൽ ഗായകൻ പങ്കജ് മല്ലിക്കാണ് മെഹബൂബിലെ ഗായകനെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് അദ്ദേഹത്തെ സംഗീത ലോകത്തേക്ക് കൈപിടിച്ചുയർത്തിയത്. മുഹമ്മദ് റാഫിയുടെ കൺസേർട്ടുകളിലും കച്ചേരികളിലും പങ്കെടുക്കാൻ അവസരം ലഭിച്ചതോടെ മുംബൈയിലെ ബാർവാലകൾക്കിടയിൽ പോലും മെഹബൂബ് സുപരിചിതനായി മാറി.

‘ജീവിതനൗക’യിലൂടെ സിനിമയിലേക്ക്

1951-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ ‘ജീവിതനൗക’ എന്ന ചിത്രത്തിലൂടെയാണ് മെഹബൂബ് പിന്നണി ഗാനരംഗത്ത് അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചത്. അഭയദേവ് രചിച്ച് വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി ഈണം നൽകിയ “വനഗായികേ വാനിൽ വരൂ നായികേ…” എന്ന ഗാനമായിരുന്നു ആദ്യത്തേത്. തുടർന്ന് അതേ ചിത്രത്തിലെ “അകാലെ ആരും കൈവിടും…”, കവിയൂർ രേവമ്മയോടൊപ്പം പാടിയ “തോർന്നീടുമോ കണ്ണീരു…” എന്നീ ഗാനങ്ങൾ ഹിറ്റായതോടെ അദ്ദേഹം മലയാള സിനിമയിലെ ശ്രദ്ധേയ സാന്നിധ്യമായി.

റെക്കോർഡ് ചെയ്യപ്പെടാത്ത ഈണങ്ങൾ

സിനിമയിൽ ലഭിച്ച പ്രശസ്തിയെക്കാൾ വലുതായിരുന്നു അദ്ദേഹം നാടകങ്ങളിലും സ്വകാര്യ വേദികളിലും പാടിയ പാട്ടുകൾ. എന്നാൽ ഇവയിൽ പലതും വേണ്ടത്ര രീതിയിൽ റെക്കോർഡ് ചെയ്യപ്പെടുകയോ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുകയോ ചെയ്തില്ല. തുറമുഖ ജീവനക്കാരനും സുഹൃത്തുമായിരുന്ന മേപ്പള്ളി ബാലൻ സംഗീതം നൽകിയ “കായലിനരികെ കൊടികൾ പറത്തി…” എന്ന ഗാനം ജനകീയ സംഗീത ചരിത്രത്തിലെ നാഴികക്കല്ലാണ്. തിരുനല്ലൂർ കരുണാകരന്റെ വരികൾക്ക് അദ്ദേഹം നൽകിയ ആലാപനം ഇന്നും സംഗീത പ്രേമികളുടെ ഉള്ളുലയ്ക്കുന്നതാണ്.

മനസ്സിൽ മായാതെ നിൽക്കുന്ന ഗാനങ്ങൾ

കെ. രാഘവൻ, ദേവരാജൻ മാസ്റ്റർ, ബാബുരാജ്, ദക്ഷിണാമൂർത്തി തുടങ്ങിയ പ്രഗത്ഭരുടെ കീഴിൽ മെഹബൂബ് പാടിയ ഗാനങ്ങൾ മലയാളിക്ക് ഇന്നും പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്:

• മാനെന്നും വിളിക്കില്ല (നീലക്കുയിൽ)
• നയാ പൈസയില്ല (നീലിസാലി)
• കണ്ടം വെച്ചൊരു കോട്ടാണ് (കണ്ടം വെച്ച കോട്ട്)
• വണ്ടീ പുക വണ്ടീ (ഡോക്ടർ)
• കാത്തുസൂക്ഷിച്ചൊരു കസ്തൂരിമാമ്പഴം (നായരുപിടിച്ച പുലിവാല്)

ശ്വാസകോശ സംബന്ധമായ അസുഖത്തെത്തുടർന്ന് കാക്കനാട്ടെ ബന്ധുവീട്ടിൽ കഴിഞ്ഞിരുന്ന മെഹബൂബ് 1981 ഏപ്രിൽ 22-നാണ് അന്തരിച്ചത്. അദ്ദേഹം വിടപറഞ്ഞ് പതിറ്റാണ്ടുകൾ പിന്നിടുമ്പോഴും ‘മെഹബൂബ് ഭായിയുടെ’ പാട്ടുകൾ ഇന്നും മലയാളികളുടെയും പ്രത്യേകിച്ച് കൊച്ചിക്കാരുടെയും ഹൃദയങ്ങളിൽ മാറ്റൊലികൊള്ളുന്നു.